Ból pleców (kręgosłupa) to problem znaczącej części społeczeństwa. Dolegliwości bólowe w odcinku lędźwiowo-krzyżowym dotykają przynajmniej raz w życiu ponad 70% osób na całym świecie i często mają nawracający charakter. Wiele osób z samoczynnie ustępującym bólem kręgosłupa nie szuka pomocy u specjalistów. Tylko jedna trzecia decyduje się na konsultację.

Jeżeli cierpisz z powodu bólu kręgosłupa, który nie ustępuje samoistnie, możesz rozważać wizytę u lekarza lub fizjoterapeuty, bądź samodzielne rozpocząć ćwiczenia w oparciu o powszechnie dostępne materiały (ulotki, podręczniki samopomocy, internet, itd.). O ile pierwszy pomysł wydaje się kosztowny i czasochłonny, o tyle drugi sprawia wrażenie taniego, równie dobrego a przy tym szybszego rozwiązania. Skoro i tak skończy się ćwiczeniami, to po co wydłużać sobie drogę czekając w kolejkach i płacić słono za kolejne wizyty?

Jednak droga na skróty nie zawsze jest najlepsza. Jak mawia mój przyjaciel, który często wędruje po górach poza utartym szlakiem, skrót to droga, która w linii prostej łączy punkty A i B, ale zajmuje 4 razy więcej czasu niż jakakolwiek inna wytyczona na mapie. Bez wiedzy medycznej i doświadczenia klinicznego możesz błędnie zinterpretować swoje objawy i wprowadzić nieodpowiedni zestaw ćwiczeń. Broszury i strony internetowe z gotowymi zestawami ćwiczeń pomijają badanie prowadzące do ustalenia przyczyny bólu. W obydwu wypadkach trudno będzie wybrać Ci właściwe ćwiczenia, a te, na które się zdecydujesz, w najlepszym wypadku nie pomogą. Nawet jeśli trafisz na odpowiedni zestaw ćwiczeń do domu, to trudno będzie Ci ocenić czy wykonujesz je poprawnie.

Czytaj także: Pierwsza wizyta u fizjoterapeuty – co muszę wiedzieć

Książki przybliżające tematykę przyczyn i leczenia bólów kręgosłupa odgrywają istotną rolę edukacyjną, jednak nie mogą zastąpić gruntownych studiów nad anatomią i biomechaniką układu ruchu. Studenci fizjoterapii poświęcają im znaczną część studiów wzbogaconych o praktyki kliniczne. Wykłady i podręczniki pomagają zapoznać się z budową kości i stawów. Ułatwiają także zrozumienie zależności pomiędzy nimi. Jednak płynności w ocenie struktur anatomicznych i ich wpływu na dolegliwości bólowe uczymy się z czasem. Stąd jeśli nawet materiały, z którymi się zapoznałeś, wydają się zrozumiałe, pozwalają one jedynie na ograniczony wgląd w Twoje problemy zdrowotne. Decydując się na autoterapię w oparciu o tego typu opracowania musisz liczyć się z ryzykiem błędnej interpretacji objawów i złego doboru ćwiczeń, co zwykle prowadzi do nasilenia dolegliwości.  

W opisie ćwiczeń z ulotek i innych materiałów informacyjnych brakuje zwykle odniesienia do przyczyny bólu. To konieczne uproszczenie rodzi wiele problemów. Potrzebujesz bowiem ćwiczeń, które wpłyną na przyczynę bólu. Niestabilność kręgosłupa wymaga ćwiczeń stabilizacyjnych. Ból wynikający z nadmiernego napięcia mięśni w połączeniu z ograniczeniem ich elastyczności można skutecznie ograniczyć wykonując ćwiczenia uelastyczniające. W ostrych stanach bólowych spowodowanych przeciążeniem stawów międzykręgowych ćwiczenia mogą pogłębić podrażnienie tkanek i należy je ograniczyć w pierwszych dniach od wystąpienia objawów.

Wszystkie opisane przyczyny mogą prowadzić do bólu w dolnej części pleców, ale każda z nich wymaga innego postępowania. Załóżmy, że skorzystasz z gotowego zestawu ćwiczeń na ból kręgosłupa lędźwiowego. Istnieje duże prawdopodobieństwo, że pojawią się w nim ćwiczenia uelastyczniające. Będą one pomocne przy nadmiernym napięciu mięśni, ale pogłębią problem niestabilności i nasilą ostre stany bólowe. W dwóch przypadkach na trzy będziesz ćwiczył ze szkodą dla Twojego zdrowia. Warto zwrócić uwagę, że w przypadku poważnych zmian strukturalnych (dyskopatia, zmiany nowotworowe, złamania) jedno nieodpowiednie ćwiczenie może doprowadzić do nieodwracalnego uszczerbku na zdrowiu.

Czytaj także: Poznaj konsekwencje siedzącego trybu życia!

Błędy podczas wykonywania ćwiczeń są nieuniknione. Ich natężenie zależy od świadomości ciała ćwiczącego. Osoby podejmujące regularną aktywność fizyczną korygują się z większą łatwością niż osoby, które spędziły za biurkiem ostatnie 20 lat życia, a w szkole niezbyt przepadały za lekcjami wychowania fizycznego. Niezależnie od tego, do której grupy osób się zaliczasz, każda nowa aktywność ruchowa wymaga wprowadzenia, kontroli poprawności wykonania i korekty ewentualnych błędów. Odpowiednie ustawienie ciała jest kluczowe dla skuteczności określonego ćwiczenia. Nieprawidłowa pozycja właściwie uniemożliwia pobudzenie odpowiednich mięśni i wymusza zastępcze strategie ruchowe. Niestety kontrola ruchu tułowia, ramion, nóg i głowy oraz ich pozycji względem siebie nastręcza wielu trudności.

Wprowadzając ćwiczenia w domu samodzielnie możesz podświadomie wykorzystywać silne mięśnie i tak modyfikować pozycję, aby nie angażować do pracy mięśni osłabionych. Ograniczenia zakresu ruchu, ból i sztywność tkanek, to kolejne czynniki, które mogą wpływać negatywnie na poprawność ćwiczeń wykonywanych przez Ciebie z najlepszymi intencjami. Jeżeli wprowadzasz nowe ćwiczenia pod okiem fizjoterapeuty, zawsze możesz liczyć na jego pomoc. Może być ona formą informacji zwrotnej dotyczącej poprawności pozycji i wykonywanego ruchu. Może również polegać na odpowiedniej modyfikacji ćwiczeń, dzięki której unikniesz strategii kompensacyjnych i przeciążeń.

Jeżeli zmagasz się z bólem pleców (kręgosłupa), konsultacja z fizjoterapeutą pozwoli Ci uniknąć problemów, o których pisałem. Ból kręgosłupa może być samoistny. Może być on też objawem dyskopatii, podrażnienia korzeni nerwowych, infekcji, stanu zapalnego lub chorób rdzenia kręgowego. Po zebraniu wywiadu i wykonaniu badania fizjoterapeuta oceni Twój stan i ustali strategię leczenia. Jeśli Twój ból jest samoistny, dzięki fizjoterapii uzyskasz szybką pomoc. Opiera się ona na technikach manualnych, których nie byłbyś w stanie wykonać samodzielnie. Fizjoterapia obejmuje również program ćwiczeń domowych, za który bierzesz główną odpowiedzialność. W odróżnieniu od ulotek i podręczników, fizjoterapeuta dobierze ćwiczenia adekwatne do przyczyny Twojego bólu. Określi też ich intensywność w odniesieniu do Twoich obecnych możliwości. Wykonując pierwszy trening pod jego okiem będziesz mógł również uzyskać informacje o błędach wymagających korekty.

Czytaj także: Ryzyko związane z wizytą u kręgarza

Bóle kręgosłupa są powszechnym problemem. Samodzielne ćwiczenia stosowane w oparciu o ulotki, podręczniki i internet mogą nie przynieść Ci spodziewanej ulgi. Co więcej, mogą pogorszyć Twój stan pogłębiając przyczynę Twoich dolegliwości. Jeżeli nawet znajdziesz dobre ćwiczenia trudno będzie Ci uświadomić sobie i wyeliminować potencjalne błędy techniczne. Korzystając z wiedzy i doświadczenia fizjoterapeuty uzyskasz szybką pomoc, indywidualny program ćwiczeń i wskazówki dotyczące profilaktyki. Zatem jeśli ból ogranicza Cię w codziennych aktywnościach, nie zwlekaj z wizytą u specjalisty.

Oceń artykuł i pomóż rozwijać portal

Średnia ocena 0 / 5. Liczba Głosów: 0

Jakoże spodobał Ci się ten artykuł...

...podziel się nim ze znajomymi na portalu społecznościowym

Nie chcesz przegapić cennych informacji na temat swojego zdrowia? Zapisz się na Newsletter!

Tylko ciekawe treści, bez spamu!

Dziękuję za zapisanie się!

Pin It on Pinterest

Share This