03 lutego 2019

Zapalenie kaletki wyrostka łokciowego jest dość powszechnie występującą dolegliwością okolicy łokcia. Ponad 65% zapaleń kaletki ma charakter niebakteryjny (aseptyczny), pozostałe 35% to zapalenia bakteryjne (septyczne). Zapalenia kaletki o podłożu bakteryjnym występują częściej u mężczyzn i są wynikiem urazu okolicy łokcia. Charakterystycznym objawem jest duży obrzęk na tylnej stronie stawu łokciowego.

Anatomia i uszkodzenia

Staw łokciowy to jeden z najbardziej złożonych kompleksów stawowych w obrębie całego układu ruchu. Staw łokciowy to tak naprawdę trzy różne stawy objęte jedną wspólną torebką stawową. Staw łokciowy tworzą: staw ramienno-łokciowy, staw ramienno-promieniowy oraz staw promieniowo-łokciowy bliższy. Więzadła wzmacniają staw zarówno od strony promieniowej jak i łokciowej. Unerwienie stawu pochodzi od kilku nerwów przechodzących w tej okolicy (nerw pośrodkowy, nerw mięśniowo-skórny, nerw łokciowy, nerw promieniowy).

Funkcją główną stawu łokciowego jest zgięcie i wyprost. Poza tym staw promieniowo-łokciowy bliższy wraz ze stawem promieniowo-łokciowym dalszym odpowiada za ruchy odwracania i nawracania przedramienia. Za ruchy zgięcia i wyprostu w stawie łokciowym odpowiadają mięśnie leżące w obrębie ramienia z dwoma mięśniami głównymi: mięsień dwugłowy ramienia (biceps) odpowiedzialny za zginanie oraz mięsień trójgłowy ramienia (triceps) odpowiedzialny za prostowanie. Za ruchy odwracania i nawracania przedramienia odpowiedzialne są mięśnie leżące zarówno w obrębie przedramienia i ramienia.

Kaletka wyrostka łokciowego to cienka, płaska struktura położona powierzchownie na tylnej stronie stawu łokciowego. Kaletka jest położona między wyrostkiem łokciowym a ścięgnami mięśni prostowników łokcia. Kaletka wytwarza maź, która nawilża staw oraz ułatwia przemieszczanie się mięśni, nerwów oraz naczyń krwionośnych względem siebie. Zadaniem kaletki jest również amortyzacja wstrząsów oraz ochrona stawu przed urazami. Palpacyjnie (dotykowo) kaletka nie jest wyczuwalna, dopiero, gdy dojdzie do stanu zapalnego powstaje obrzęk, który znacznie powiększa kaletkę i obrys stawu łokciowego. Powierzchowne umiejscowienie kaletki sprawia, że jest ona podatna na urazy i przeciążenia, które w konsekwencji prowadzą do stanu zapalnego.

Istnieją dwa rodzaje zapalenia kaletki wyrostka łokciowego:

Zapalenie septyczne:  jest wywołane poprzez drobnoustroje (bakterie, wirusy, grzyby lub pasożyty). Zapalenie jest wywołane drogą krwi lub przez bezpośredni uraz (zranienie, wstrzyknięcie)

Zapalenie aseptyczne: jest wywołane poprzez uraz bezpośredni, uderzenia łokcia o podłoże lub przedmiot)

Objawy

W przypadku zapalenia kaletki występują wszystkie objawy stanu zapalnego tj.: obrzęk stawu, ból, zaczerwienienie, zwiększona temperatura stawu. Obrzęk oraz ból zlokalizowane są na tylnej powierzchni łokcia. Czasem obrzęk jest na tyle duży, że ogranicza ruchomość stawu, łokciowego. W takim przypadku może dojść do ograniczenia zgięcia i wyprostu jak również ruchów skrętnych przedramienia (odwracanie i nawracanie). W przypadku zapalenia bakteryjnego ból może być stały, może pojawić się również gorączka.

Do nasilenia objawów może dojść pod wpływem zwiększonej aktywności kończyną górną lub pod wpływem przypadkowego uderzenia łokciem o jakiś przedmiot. Bardzo często nawet delikatny kontakt kaletki z ubraniem będzie powodował podrażnienie i ból.

Przyczyny i czynniki ryzyka

Istnieje kilka możliwych przyczyn stanu zapalnego kaletki wyrostka łokciowego. Najbardziej powszechną przyczyną jest uraz w wyniku bezpośredniego uderzenia łokcia o podłoże (zapalenie aseptyczne). Tego typu wypadek może wydarzyć się zarówno w domu jak i w pracy. Jednakże najczęściej dochodzi do niego podczas uprawiania sportu, szczególnie w sportach kontaktowych oraz sportach ekstremalnych.

W przypadku zapaleń septycznych istnieje bardzo wiele czynników, które mogą wywołać zapalenie kaletki. Mogą to być wszelkie lokalne infekcje oraz choroby układowe objawiające się stanem zapalnym np. Rzs (Reumatoidalne zapalenie stawów) lub Łuszczycowe zapalenie stawów. Ponadto do zapalenia może dojść przy niewielkich skaleczeniach łokcia, zakażonych drobnoustrojami.

Do powstania stanu zapalnego kaletki może dojść także w wyniku przewlekłych przeciążeń mięśniowo-powięziowych w okolicy tylnego przedziału łokcia oraz powtarzających się mikrourazów. Obydwa te czynniki powodują powolne zwiększanie się objętości kaletki. Do powstania stanu zapalnego kaletki może prowadzić również praca lub nauka z długotrwałym opieraniem się na łokciach.

Diagnostyka

Diagnostyka powinna rozpocząć się od dokładnego wywiadu. Lekarz lub fizjoterapeuta powinien zapytać o wszelkie urazy okolicy łokcia, choroby dodatkowe, wykonywany zawód oraz uprawiany sport. Kolejnym etapem jest badanie. Podczas badania  kluczowa jest palpacja okolicy kaletki, ocena ruchomości stawu łokciowego oraz ocena funkcji układu mięśniowego.

W celu potwierdzenia właściwej diagnozy istotna jest diagnostyka obrazowa. W przypadku zapalenia kaleki pomocne może być wykonanie badania USG. Ponadto bardzo istotne jest badanie krwi (ocena wskaźników stanu zapalnego) oraz posiew płynu z kaletki na zawartość drobnoustrojów.

Diagnostyka różnicowa

W celu skutecznego leczenia niezbędne jest wykluczenie innych  jednostek chorobowych mogących powodować podobne objawy bólowe. Możemy do nich zaliczyć m. in. : złamania lub pęknięcia jednej z kości tworzących staw łokciowy (kość promieniowa, kość łokciowa, kość ramienna) oraz wszelkie uszkodzenia mięśniowo ścięgniste w tylnym rejonie łokcia. Ponadto dla skuteczności leczenia konieczne jest określenie dokładnego czynnika wywołującego stan zapalny.

Jeżeli szukasz informacji o leczeniu, rehabiltacji i rokowaniach w przypadku zapalenia kaletki wyrostka łokciowego kliknij tutaj.

Bibliografia:

  1. Brent Brotzman S. i in.: Rehabilitacja ortopedyczna, t.1

  2. Coote A., Haslam P.: Ortopedia i reumatologia, Crash Course

  3. Dziak, S.Tayara: Urazy I uszkodzenia w sporcie.

Oceń artykuł i pomóż na rozwijać portal

Ocena: 0 - 0 głosy




dnia 2019-02-03

PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ


Wasze komentarze: (0)
Nie dodano jeszcze żadnego komentarza.
.


Jednostki Chorobowe







Logowanie / Rejestracja